Metoda Lidii Bajkowskiej - część 5

II) ZAKRES POJĘĆ I WIADOMOŚCI

Dzieci objęte przedszkolną i wczesnoszkolną edukacją muzyczną dzięki zabawie, skojarzeniom obrazowym, personifikacji poznają i przyswajają sobie szybko nowe pojęcia i wiadomości. Pojęcia te to nazwy instrumentów, tańców, utworów muzycznych, kontrastów muzycznych takich jak: dur – moll, forte- piano, lento – presto, sopran – bas, nazwy związane z klawiaturą, zapisem nutowym na pięciolinii (w tym nazwy 7 nut literowych i solmizacyjnych), wartości nut, nazwiska kompozytorów, określenia wykonawcze, związane z koncertami (scena, wirtuoz, orkiestra symfoniczna itd).

W programie nauczania muzyki przedstawiony jest materiał repertuarowy obejmujący piosenki, utwory instrumentalne, i utwory wokalno – instrumentalne do słuchania z klasyki dziecięcej.

W opisie procedur osiągania celów, zostały również wymienione dotychczasowe metody, z których nauczyciele często korzystają, takie jak metoda C.Orffa, E. Dalcroze, Z. Kodaly’a, E.Gordona. Dla Lidii Bajkowskiej wymienione metody nie są bazą indywidualnych zasad uczenia się dziecka. Stosowane są tylko do określonej formy, gwarantując uczniowi jeszcze lepszy rozwój zdolności muzycznych, nabycie wiadomości i umiejętności.

Z metody C. Orffa i jego instrumentarium Lidia Bajkowska korzysta najczęściej i to w ilustracjach instrumentalnych, w odtwarzaniu i tworzeniu muzyki.

Nauka muzyki poprzez zabawę - Lidia Bajkowska

 

Muzyczne Przedszkole - zerówka muzyczna Lidia Bajkowska

Podręczniki Wychowania Muzycznego - Notacja Muzyczna

7
Jest tylko siedem liter w języku muzyki!

Metoda E. Dalcroze i jego muzyczna mowa ciała również służy dzieciom w tworzeniu ilustracji muzyczno – ruchowo – dźwiękowych, w zabawach, grach ruchowych, ilustracjach instrumentalnych do piosenek, czy do przedstawień.

Lidia Bajkowska jest wręcz entuzjastką nauczania polimetodycznego, polegającego na łączeniu różnych metod pod względem treści i formy w spójny system, ale bardziej opiera się na tradycjach polskiej szkoły, sięgającej epoki romantyzmu i jeszcze wcześniej. Królują zawsze na jej zajęciach instrumenty klawiszowe. Uważa, że fortepian jest narodowym symbolem naszej muzycznej kultury i nawet w przedszkolu czy w czasie wychowania muzycznego powinno się dzieci z nim oswoić. Szkoda, żeby był zarezerwowany tylko dla dzieci ze szkół muzycznych i jak nauka na nim, traktowany jak tabu, tylko dla wtajemniczonych.

Metoda Lidii Bajkowskiej jest przyjazna dzieciom i bardzo skuteczna. Zachęcone, zaciekawione, rozbudzają swoje zamiłowania i talenty, i same garną się do grania na fortepianie. Dzięki wcześniej opisanym bajkowym metodom niepostrzeżenie wchodzą do bajkowego królestwa dźwięków i w bardzo krótkim czasie poznają alfabet muzyczny (Bajka o Piosence i nutkach), grają z nut proste utworki, komponują melodie, piszą do nich słowa, układają własne piosenki (Zaczarowane pianino).

Na pytanie czy metody Z. Kodaly’ego, w tym fonogestyka, są pomocne w takich zajęciach z najmłodszymi Autorka zaprzecza. To utrudnienie. Nuty napisane na pięciolinii, znajdujące się w konkretnych stałych miejscach na klawiaturze są do zapamiętania. Bajkowo pokazane, personifikowane, stają się przyjazne dziecku, które się z nimi utożsamia. Nazw dla nut w muzyce jest tylko siedem, a dziecko na tym etapie grać będzie w oktawie, więc doskonale sobie poradzi. W fonogestyce „nuty są brane z powietrza” i zupełnie niezrozumiałe, również dla wielu dorosłych, jak wcześniej wprowadzona przed nazwami literowymi solmizacja, czy gra na flecie, z którego to instrumentu najmłodsi muszą z wielkim wysiłkiem wydobyć czysty dźwięk. Przeważnie ich małe palce nie kryją fletowych otworów, nagminnie fałszują, psują sobie słuch, zniechęcają się do grania i do muzyki. Klawisz, czy sztabka ma dźwięk gotowy. Dlaczego nie pomóc dzieciom i odbierać im radość muzykowania i skazywać na katorgę. Mamy uczyć bawiąc najmłodszych i tego trzeba się trzymać a nie pogłębiać jeszcze trudy poznania i tak abstrakcyjnej dziedziny, jaką jest muzyka.

W dalszej części programu Lidia Bajkowska umieszcza szczegółowy opis osiągnięć ucznia. Jest to nic innego jak potwierdzenie, że to wszystko, co Autorka proponuje w zakresie czynnościowo – praktycznym oraz w zakresie pojęć i wiadomości obejmującym: odtwarzanie, tworzenie i percepcję muzyki zostało zrealizowane.

Kończąc czytać autorski Program Lidii Bajkowskiej zwróciłam uwagę, na ciekawie przedstawione oceny opisowe tak, żeby zachęcały dzieci i na opisy taki samych sposobów kontroli osiągnięć uczniów.

Znakomite zajęcia, jak wynika z treści programowych cechuje wizualizacja muzyki w opracowaniu plastycznym pojęć muzycznych, fabulacja narracji muzycznej, określenia zdarzeń i ich sensu działań artystycznych. Baśniowy realizm i odczuwanie przez dziecko procesów czasowych w logicznym toku powstawania utworu muzycznego, jako czasu teraźniejszego, pozwala mu utożsamiać się ze wszystkimi postaciami z muzycznych bajek, i wejść w ich nadrealny świat zdarzeń. Lista miejsc akcji (Las Muzyczny, Dolina Ciszy, Symfonia – stolica Muzycznego Królestwa i wiele innych zachęcają samą treścią literacką, tak jak postacie – bohaterowie książek i bajek (m. in. Królowa Gama, Król Pasaż, Muzyczna Baba Jaga – Fermata, Czarownik Akord, dzieci o wdzięcznych imionach: Melodia, Rym, Piosenka, Aria i Ton itd).

Program zawiera jeszcze opisy, jak pracować z poszczególnymi podręcznikami, posiada gotowe scenariusze do wybranych lekcji i zajęć m. in. wprowadzających naukę kontrastów muzycznych i nut. Bogactwo niewyczerpalnych pomysłów zawartych w scenariuszach inspiruje nauczycieli do nowych, oryginalnych zajęć i sprawia, że stają się one przyjemne, ciekawe i wartościowe. Dzięki takiej metodzie i edukacji można wychować pokolenia, dla których muzyka będzie czymś więcej w życiu, niż jest teraz.

 

 

Zapis Nutowy Lidia Bajkowska

Historia Zerówek Muzycznych
Przeczytaj również o początkach i ideii Zerówek Muzycznych
Przykładowa lekcja muzyki
w oparciu o Metodę Lidii Bajkowskiej
Historia Metody Bajkowskiej
Interaktywna Oś Czasu
 
© 2010 - 2017 Lidia Bajkowska - Wszystie prawa zastrzeżone / All Rights Reserved